İşçiler arasında “Kod-29” olarak bilinen ve işçinin İş Kanunu’nun 25-II maddesinde yer alan “Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri” gerekçesi ile işten atılması, pandemi dönemi işten çıkarma yasağının dışında tutuluyor.
Sendikalaşmaya çalışan işçilere Kod-29 uygulanıyor
Kod 29 ile işten çıkarma, en sık sendikal örgütlenmeye çalışan işçilere uygulanıyor. Çorum’da, Gaziantep’te, Kocaeli’nde, Bursa’da, Manisa’da, İstanbul’da pek çok işyerinde işçiler sendikaya üye oldukları için işten atıldılar. Patronlar sendika üyeliği gerekçesini yasal olarak kullanamadığından, işten çıkarmada Kod29 adı verilen maddeyi uyguladılar.
Kod-29 ile günde ortalama 500 işçi işten atılıyor
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) işten çıkarma veya ayrılma kodlarına ilişkin verileri yayımlamıyor. DİSK-AR tarafından CİMER başvurusu ile SGK’dan elde edilen verilere göre 2020 yılında 176 bin 662 işçi Kod-29 nedeniyle işten çıkarıldı.
34 bin 145 kadın ve 142 bin 517 erkek işçi Kod-29 bahanesiyle işten çıkarıldı. Böylece Kod-29 ile işten çıkarılanların sayısı ayda ortalama 14 bin 772 ve günde ortalama 491 kişi oldu.
Kıdem ve ihbar tazminatı alamadılar
Kod-29 ile işten çıkarılan işçiler kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alamıyorlar. Ayrıca Kod-29’dan çıkarılan işçiler İşsizlik Sigortası Fonu’ndan verilen işsizlik ödeneğinden de yararlanamıyor.
DİSK-AR tarafından yapılan açıklamada “İşverenlerin uzun yılardır, işçilerin kıdem ve ihbar tazminatı haklarını gasp etmek için başvurdukları bu yöntem, Covid-19 döneminde uygulanan işten çıkarma yasağını delmek için de kötüye kullanılıyor. İş Kanunu’nun 25-II maddesi işten çıkarma yasağının istisnalarından birini oluşturuyor” denildi.
Sendikalar Kod 29 ile işten çıkarmanın yasaklanmasını, en azından patronların tek taraflı olarak bu kararı almasının önlenmesini istiyor.
